Giữa lòng Singapore hiện đại và sôi động, Kampong Gelam hiện lên như một miền ký ức trầm lắng, nơi lưu giữ trọn vẹn hồn xưa Hồi giáo và bản sắc Mã Lai – Ả Rập đặc trưng. Những con phố cổ, thánh đường mái vòm vàng rực rỡ cùng nhịp sống chậm rãi nơi đây đưa du khách ngược dòng thời gian, khám phá một Singapore rất khác: sâu lắng, thiêng liêng và đậm đà bản sắc văn hóa.
Kampong Gelam là một trong những khu phố hiếm hoi của Singapore nơi lịch sử không nằm yên trong viện bảo tàng, mà hiện hữu sống động giữa từng con phố, từng mái nhà và nhịp sinh hoạt đời thường. Giữa một Singapore hiện đại, hào nhoáng với những tòa nhà kính cao vút, Kampong Gelam vẫn giữ cho mình dáng vẻ trầm mặc nhưng đầy sức hút – nơi văn hóa Hồi giáo – Mã Lai – Ả Rập hòa quyện cùng tinh thần sáng tạo đương đại, tạo nên một không gian vừa cổ kính, vừa thời thượng, vừa rất “Singapore”.
Tên gọi “Kampong Gelam” bắt nguồn từ cây Gelam – loài cây từng mọc dày đặc trong khu vực này vào thuở ban đầu. Trước thế kỷ XIX, đây chỉ là một làng chài nhỏ nằm bên cửa sông Rochor, nơi ghe thuyền qua lại, ngư dân sinh sống bằng nghề biển và buôn bán nhỏ. Bước ngoặt lịch sử đến vào năm 1822, khi Sir Stamford Raffles phân bổ khu vực này cho Sultan Hussain Mohammed Shah cùng cộng đồng Hồi giáo, trong đó có nhiều thương nhân Ả Rập. Từ đây, Kampong Gelam dần trở thành trung tâm chính trị, tôn giáo và văn hóa của người Hồi giáo tại Singapore, đồng thời là cửa ngõ giao thương quan trọng với thế giới Ả Rập.
Trải qua bao thăng trầm, Kampong Gelam vẫn giữ được linh hồn xưa cũ của mình. Năm 1989, khu phố chính thức được Cơ quan Phát triển Đô thị Singapore (URA) công nhận là khu bảo tồn. Những dãy nhà cổ, mái ngói thấp, ban công gỗ và cửa sổ chớp đặc trưng được trùng tu cẩn trọng, vừa gìn giữ di sản, vừa thổi vào đó hơi thở của cuộc sống hiện đại. Đi giữa Kampong Gelam, du khách có cảm giác như đang bước trên ranh giới mong manh giữa quá khứ và hiện tại – nơi thời gian dường như lắng đọng.
Dọc theo các con phố Bussorah, Baghdad và Kandahar, Kampong Gelam khoác lên mình gam màu rực rỡ và đầy sức sống. Những dãy Shophouse cổ được sơn màu tươi sáng, bên dưới là quán cafe, cửa hàng thủ công, tiệm lưu niệm và nhà hàng nối tiếp nhau. Mỗi góc phố đều mang một cá tính riêng, vừa gợi nhớ những thương cảng cổ phương Đông, vừa mang tinh thần nghệ thuật rất đương đại.
Nổi bật nhất trong khu phố chính là Thánh đường Hồi giáo Masjid Sultan – biểu tượng thiêng liêng và linh hồn của Kampong Gelam. Được xây dựng lần đầu vào năm 1826 và hoàn thiện vào năm 1928, Masjid Sultan gây ấn tượng mạnh với những mái vòm vàng óng ánh hình củ hành, vươn cao giữa bầu trời Singapore. Nhưng vẻ đẹp của thánh đường không chỉ nằm ở sự đồ sộ, mà còn ở những chi tiết nhân văn sâu sắc. Phần chân mái vòm được trang trí bằng các đáy chai thủy tinh – món quà đóng góp của những người Hồi giáo nghèo, như một lời khẳng định rằng thánh đường này thuộc về tất cả mọi người, không phân biệt giàu nghèo.
Bên ngoài, Masjid Sultan được sơn các gam màu pastel như cam, kem và xanh lá, khiến công trình càng nổi bật dưới ánh nắng nhiệt đới. Bước vào bên trong, du khách sẽ choáng ngợp trước lễ đường chính có sức chứa lên đến 5.000 người – một trong những không gian tôn giáo rộng lớn và trang nghiêm nhất Singapore. Đặc biệt, nơi đây còn lưu giữ tấm thảm quý do Hoàng tử Ả Rập Xê Út trao tặng, góp phần làm tăng thêm giá trị văn hóa và tinh thần cho thánh đường.
Cách đó không xa là Nhà thờ Hồi giáo Malabar, được xây dựng từ năm 1956-1963. Công trình không quá đồ sộ nhưng gây ấn tượng mạnh với mặt tiền được tạo nên từ hàng ngàn viên gạch lục giác nhỏ, tạo hiệu ứng thị giác tinh xảo. Dành khoảng 15-20 phút ghé thăm Malabar, du khách sẽ cảm nhận rõ hơn đời sống tín ngưỡng bình dị nhưng sâu sắc của cộng đồng Hồi giáo nơi đây.
Sự đa dạng tôn giáo của Singapore cũng được thể hiện rõ nét tại Kampong Gelam. Chùa Kwan Im Thong Hood Cho, một trong những ngôi chùa thờ Phật Quan Âm nổi tiếng nhất đảo quốc, tọa lạc gần khu vực này trên đường Waterloo. Với kiến trúc Trung Hoa truyền thống, mái cong, sắc đỏ – vàng nổi bật, ngôi chùa là điểm hành hương quen thuộc của người dân và du khách, tạo nên một bức tranh văn hóa đa sắc màu hiếm có.
Để hiểu sâu hơn về cội nguồn văn hóa Mã Lai, du khách không nên bỏ lỡ Trung tâm Di sản Mã Lai – công trình từng là cung điện của Hoàng gia Mã Lai Singapore. Ngày nay, nơi đây trở thành bảo tàng trưng bày các hiện vật quý, tái hiện đời sống, phong tục, lễ hội và lịch sử của cộng đồng người Mã Lai. Các bài trình chiếu đa phương tiện sinh động giúp du khách không chỉ “xem”, mà còn “cảm” được linh hồn văn hóa của Kampong Gelam.
Không chỉ được biết đến như cái nôi lịch sử của cộng đồng Hồi giáo Singapore, Kampong Gelam ngày nay còn khoác lên mình một diện mạo mới – trẻ trung, phóng khoáng và đậm chất nghệ thuật. Dạo bước qua những con phố nhỏ quanh Arab Street hay Haji Lane, du khách dễ dàng cảm nhận được nguồn năng lượng sáng tạo lan tỏa khắp khu phố, nơi truyền thống và tinh thần đương đại hòa quyện một cách tự nhiên.
Một trong những điểm dừng chân thú vị dành cho người yêu nghệ thuật là Polar Bear Gallery – không gian trưng bày tranh vẽ mang phong cách tinh tế, giàu cảm xúc. Những tác phẩm tại đây thường gợi nhớ đến thế giới mơ mộng, trong trẻo của Studio Ghibli, với gam màu dịu nhẹ, nhân vật đáng yêu và bối cảnh như bước ra từ những giấc mơ tuổi thơ. Bước vào gallery, du khách như tạm rời xa nhịp sống đô thị vội vã để lạc vào một không gian yên bình, nơi trí tưởng tượng được khơi dậy và cảm xúc được dẫn lối. Đây không chỉ là nơi thưởng lãm nghệ thuật mà còn là điểm hẹn của những tâm hồn yêu cái đẹp, yêu sự tinh tế và những câu chuyện được kể bằng nét vẽ.
Cách đó không xa, Typesettingsg lại mang đến một trải nghiệm hoàn toàn khác, nhưng cũng không kém phần cuốn hút. Không gian nhỏ bé này giống như một bảo tàng sống về di sản in nổi letterpress – một nghề thủ công từng rất thịnh hành nhưng nay đang dần mai một. Tại đây, những chiếc máy in cổ, khuôn chữ kim loại và các ấn phẩm in từ thập niên 1930 vẫn được gìn giữ cẩn thận và tiếp tục “làm việc” mỗi ngày. Điều đặc biệt là du khách không chỉ đứng nhìn, mà còn có cơ hội trực tiếp chạm tay vào lịch sử: sắp chữ, in thử và cảm nhận mùi mực, tiếng máy in lách cách vang lên đầy hoài niệm. Trải nghiệm này khiến người ta hiểu hơn về giá trị của sự tỉ mỉ, kiên nhẫn và tâm huyết – những điều đã làm nên linh hồn của nghề in thủ công xưa.
Kampong Gelam không chỉ hấp dẫn bởi lịch sử, kiến trúc hay nghệ thuật, mà còn “chiều lòng” du khách bằng những trải nghiệm tinh tế, mang đậm dấu ấn cá nhân – những khoảnh khắc khiến chuyến đi trở nên đáng nhớ theo cách rất riêng. Giữa những con phố cổ phảng phất hơi thở thời gian, Sifr Aromatics hiện lên như một viên ngọc ẩn mình, nép trong một cửa hàng di sản từ thế kỷ XIX, nơi từng bức tường, khung cửa đều kể câu chuyện của quá khứ.
Bước chân vào Sifr Aromatics, du khách lập tức bị cuốn hút bởi không gian ấm cúng, trầm lắng với hương thơm dịu nhẹ lan tỏa trong không khí. Đây không phải là một cửa hàng nước hoa thông thường, mà là nơi đưa con người quay về với nghệ thuật chế tác mùi hương thủ công – một hành trình khám phá giác quan đầy mê hoặc. Lớp học kéo dài khoảng 2,5 giờ được thiết kế như một trải nghiệm trọn vẹn, dẫn dắt người tham gia đi từ những kiến thức cơ bản nhất đến khoảnh khắc sáng tạo mang đậm dấu ấn cá nhân.
Trong suốt buổi học, du khách được giới thiệu về thế giới phong phú của các tầng hương: từ hương đầu tươi mát, hương giữa mềm mại cho đến hương cuối sâu lắng, bền bỉ. Mỗi nguyên liệu đều có câu chuyện riêng, nguồn gốc riêng và khả năng khơi gợi cảm xúc khác nhau. Dưới sự hướng dẫn tận tình của các chuyên gia, người tham gia học cách cảm nhận mùi hương bằng trực giác, ký ức và cảm xúc – để hiểu rằng nước hoa không chỉ là mùi thơm, mà là một dạng ngôn ngữ vô hình kể câu chuyện về con người.
Điểm đặc biệt nhất chính là khoảnh khắc du khách tự tay pha chế mùi hương của riêng mình. Từng giọt tinh dầu được cân nhắc cẩn thận, từng sự kết hợp đều phản ánh cá tính, tâm trạng và những kỷ niệm riêng. Có người chọn mùi hương gợi nhớ biển xanh và nắng gió, có người lại nghiêng về những nốt trầm ấm như gỗ, nhựa thơm hay gia vị phương Đông – tất cả tạo nên một “chữ ký mùi hương” độc nhất vô nhị, không thể tìm thấy ở bất kỳ nơi nào khác.
Nếu tiếp tục bước chân, phố Arab sẽ mở ra trước mắt với phong cách Trung Đông đậm nét. Từng là “thiên đường” tơ lụa vào thập niên 1950-1960, ngày nay Arab Street rực rỡ với vải vóc, phụ kiện, đá quý, túi xách, tinh dầu và nước hoa tự nhiên. Những quán ăn treo đèn kiểu Morocco, phục vụ ẩm thực Trung Đông đậm đà, khiến du khách như lạc vào một góc nhỏ của thế giới Ả Rập.
Và rồi, Kampong Gelam khép lại bằng sắc màu trẻ trung của Haji Lane – con phố nhỏ nhưng đầy cá tính. Graffiti táo bạo, cửa hàng thời trang “độc – lạ”, quán cafe phong cách và nhà hàng sáng tạo biến nơi đây thành tụ điểm của giới trẻ và du khách yêu sự khác biệt. Haji Lane chính là minh chứng sống động cho việc Kampong Gelam không chỉ giữ gìn quá khứ, mà còn không ngừng làm mới mình.
Đặc biệt, vào Tháng Ramadan, Kampong Gelam khoác lên mình diện mạo rực rỡ và sống động nhất. Khi mặt trời lặn, các con phố sáng đèn, mùi hương ẩm thực lan tỏa, các nghi thức tôn giáo và hoạt động văn hóa diễn ra sôi nổi, mang đến cho du khách cơ hội hiếm hoi để hòa mình vào đời sống tinh thần của cộng đồng Hồi giáo địa phương.
Kampong Gelam thực sự là hòn ngọc quý của lịch sử và văn hóa Singapore – nơi du khách không chỉ tham quan, chụp ảnh hay mua sắm, mà còn được cảm nhận sự hiếu khách, tìm hiểu tập tục, tín ngưỡng và nhịp sống đa văn hóa của đảo quốc. Hãy thêm Kampong Gelam vào hành trình du lịch Singapore, để chuyến đi của du khách không chỉ rực rỡ sắc màu mà còn đọng lại những trải nghiệm sâu sắc và khó quên!