Văn hóa cafe ở Bồ Đào Nha đơn giản nhưng đầy tinh tế vì cafe là một nghi thức xã giao, một khoảnh khắc để kết nối, thư giãn và tận hưởng cuộc sống hơn là chỉ là một thức uống giải khát đơn thuần. Người Bồ Đào Nha không vội vã khi uống cafe, xem nó là dịp để gặp gỡ bạn bè hoặc bắt đầu ngày mới. Hương vị đặc trưng của cafe Bồ Đào Nha, với sự pha trộn độc đáo của hạt Robusta và quy trình pha chế tinh tế, cũng góp phần tạo nên sự tinh tế này.
LỊCH SỬ VĂN HÓA CAFE Ở BỒ ĐÀO NHA
Cafe lần đầu tiên xuất hiện ở Bồ Đào Nha vào năm 1727, khi quốc gia này bắt đầu nhập khẩu cafe từ các thuộc địa ở Châu Phi và Nam Mỹ, đặc biệt là từ Brazil. Những người thực dân Bồ Đào Nha không chỉ mang về những hạt cafe thông thường; thay vào đó, họ đã lựa chọn những hạt Arabica và Robusta chất lượng cao, sau đó pha trộn chúng theo khẩu vị đặc trưng của mình.
Ban đầu, cafe là một thức uống xa xỉ, chỉ dành cho tầng lớp thượng lưu. Tuy nhiên, nửa sau của thế kỷ XVIII, những quán cafe công cộng đầu tiên mở cửa ở Lisbon; đánh dấu sự thay đổi trong thói quen uống cafe của người dân. Kể từ đó, văn hóa cafe nhanh chóng trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống hàng ngày.
Hiện tại, ngành công nghiệp cafe tại Bồ Đào Nha có giá trị khoảng 2,8 tỷ Euro; trở thành một trong những trụ cột quan trọng trong nền kinh tế đất nước. Nhưng điều đặc biệt là, Bồ Đào Nha không trồng cafe; ngoại trừ một ngôi làng nhỏ trên quần đảo Azores, cũng là đồn điền cafe duy nhất ở EU.
HƯƠNG VỊ ĐẶC BIỆT CỦA CAFE Ở BỒ ĐÀO NHA
Khi được thưởng thức cafe ở Bồ Đào Nha, nhiều người sẽ cảm thấy hương vị cafe ở đây có gì đó rất đặc biệt! Một trong những yếu tố chính đã tạo nên hương vị đặc biệt ấy chính là loại hạt cafe được sử dụng. Ở Bồ Đào Nha, hạt Robusta thường được ưu chuộng hơn so với Arabica. Hạt cafe thường được rang ở mức độ nhẹ hoặc vừa, mang lại hương vị đậm đà và nốt hương trái cây tươi mát; khác biệt so với cafe rang đậm thường thấy ở Pháp hay Tây Ban Nha.
Một yếu tố khác làm nên sự đặc biệt của cafe Bồ Đào Nha đó là quy trình pha chế. Các “Barista” ở đây rất tỉ mỉ và chính xác trong từng bước pha chế; đảm bảo mỗi tách cafe đều đạt tiêu chuẩn cao nhất. Thêm vào đó, các quán cafe ở đây thường sử dụng sữa UHT thay cho sữa tươi; tạo ra hương vị đặc trưng cho các loại cafe sữa.
Trong văn hóa cafe ở Bồ Đào Nha, hương liệu không phải là tiêu chuẩn. Đường được đựng trong gói, không phải trong cafe, và du khách có thể thêm đường nếu muốn ngọt. Siro và hương liệu không phổ biến, nhưng du khách có thể thỏa mãn cơn thèm đường bằng cách nhấm nháp một trong nhiều loại bánh ngọt ngon lành có sẵn.
QUÁN CAFE TRUYỀN THỐNG Ở BỒ ĐÀO NHA
Văn hóa cafe đã trở thành một phần thiết yếu trong cuộc sống hàng ngày của người Bồ Đào Nha. Điều này thể hiện rõ qua sự hiện diện của các quán cafe ở hầu hết mọi con phố.
Để trải nghiệm văn hóa cafe ở Bồ Đào Nha, du khách nên ghé vào một quán cafe truyền thống. Những quán này thường mang đậm dấu ấn lịch sử, với kiến trúc cổ kính và không gian ấm cúng. Nhiều quán trong số này đã từng là nơi tụ họp của trí thức và các nhân vật nổi tiếng trong quá khứ. Một số quán cafe nổi bật có thể kể đến như: Café A Brasileira, Cervejaria Ramiro, Café Majestic,…
Ngoài các quán cafe truyền thống, Bồ Đào Nha cũng có nhiều loại hình quán cafe khác. Chẳng hạn như:
- Pastelarias: Trái tim của văn hóa cafe Bồ Đào Nha. Đây là những quán cafe cung cấp đa dạng các loại bánh ngọt, bánh nướng và đồ ăn nhẹ mặn. Nhiều quán còn phục vụ bữa chính vào buổi trưa hoặc buổi tối. Đặc biệt, nhiều quán còn phục vụ cả đồ uống có cồn.
- Quán cafe hiện đại: Các quán cafe với thiết kế tối giản, trẻ trung; thu hút những người thích không gian hiện đại và phong cách mới lạ. Những quán này tương tự như những gì bạn có thể tìm thấy ở các quốc gia khác.
- Starbucks: Thương hiệu cafe nổi tiếng thế giới; đáp ứng nhu cầu của những ai ưa thích hương vị quen thuộc từ thương hiệu này.
CÁC LOẠI CAFE NỔI TIẾNG Ở BỒ ĐÀO NHA
Ở Bồ Đào Nha, cà phê không được gọi theo những tên gọi phổ biến của Ý như: Espresso, Cappuccino hay Latte. Thay vào đó, người Bồ Đào Nha có những thuật ngữ riêng biệt để mô tả các loại cafe của họ. Mỗi loại đều mang một hương vị và phong cách thưởng thức riêng biệt.
Các loại cafe nổi tiếng ở Bồ Đào Nha bao gồm:
- Bica / Cimbalino: Tên gọi khác của Espresso, là loại cafe phổ biến nhất và được uống nhiều lần trong ngày ở Bồ Đào Nha. Nó chỉ được phục vụ với cafe nguyên chất nhất, không pha trộn với sữa hoặc bất kỳ thành phần nào khác. Lớp bọt kem mịn hình thành từ chính hạt cafe xay được tạo ra trong quá trình chiết xuất.
- Curto trong tiếng Bồ Đào Nha có nghĩa là “ngắn” và cái tên ở đây đã nói lên tất cả. Curto là một lượng rất nhỏ cafe Espresso truyền thống.
- Cheio: có nghĩa là “đầy”, là một tách cafe Espresso truyền thống đầy đặn.
- Galão: Cafe sữa đậm đà với tỷ lệ sữa cao hơn, được phục vụ trong cốc cao. Theo truyền thống, nó được dùng kèm với bánh mì nướng và là thức uống lý tưởng cho bất kỳ bữa sáng hoặc bữa ăn nhẹ nào.
- Meia de Leite: Một nửa là sữa và một nửa là cafe, được phục vụ trong cốc lớn hơn Galão một chút.
- Carioca: Loại Espresso loãng hơn này được pha chế từ cùng loại cafe xay như Espresso thông thường, nhưng những giọt đậm nhất đầu tiên sẽ bị loại bỏ. Kết quả là một loại cafe có hương vị dịu nhẹ hơn.
- Pingado trong tiếng Bồ Đào Nha có nghĩa là “với một giọt”. Đây là một loại Espresso thông thường chỉ với một giọt sữa lạnh.
- Garoto: cũng được phục vụ trong tách cafe Espresso truyền thống nhưng một nửa là cafe và một nửa là sữa. “Garoto” trong tiếng Bồ Đào Nha có nghĩa là “trẻ nhỏ” và thuật ngữ này ám chỉ loại cafe này có hương vị ít đậm đà hơn và có nhiều sữa hơn.
- Descafeinado giống như cafe Espresso truyền thống, nhưng đã khử caffeine.
- Café com cheirinho: Một loại cafe với vài giọt “bagaço” bên trong tách. “Bagaço” là một loại rượu truyền thống của Bồ Đào Nha được làm từ vỏ và cuống nho còn sót lại sau quá trình làm rượu vang. Những thành phần tự nhiên này sau đó được chưng cất trong các bình đồng “alambique” và chuyển thành một loại rượu có nồng độ cồn cao mà nhiều người thưởng thức cùng cafe sau bữa ăn.
- Cafe d’avó: Một hỗn hợp cafe và rau diếp xoăn, có ít caffeine hơn nhưng vẫn giữ được hương vị đặc trưng. Loại cafe này có thể được pha bằng máy pha cafe, máy lọc hoặc máy pha cà phê bong bóng. Một tách “cafe d’avó” hoàn hảo cần thời gian vì du khách phải để những hạt cafe nhỏ lắng xuống, nhưng rất đáng để chờ đợi, đặc biệt nếu du khách thưởng thức một tách cafe với “filhós” ấm nóng – một loại bánh chiên truyền thống không thể thiếu trong bất kỳ buổi họp mặt nào ở làng quê!
- Mazagran, một loại cafe Espresso pha với nước chanh, đường và đá, mang lại cảm giác mát lạnh sảng khoái.
Người Bồ Đào Nha thường uống một cốc nước lọc kèm theo cafe để cân bằng vị đậm đà của cafe rang chậm, ít axit.
Hầu hết các quán cafe ở Bồ Đào Nha cũng phục vụ Cappuccino hoặc các loại cafe “sang chảnh” khác, nhưng chính những phiên bản cà phê truyền thống này mới là thứ khiến người Bồ Đào Nha ngồi ở sân hiên ngoài trời vào cuối buổi chiều hoặc xếp hàng tại các quán cafe với vài đồng xu trên tay. Một tách Bica / Cimbalino tại bất kỳ quán cafe địa phương nào, ngay cả ở các thành phố lớn, có giá khoảng 0,8 Euro. Nếu du khách gọi thêm một chiếc bánh Pastel de Nata béo ngậy, loại bánh Tart trứng nổi tiếng của Bồ Đào Nha, du khách chỉ phải trả thêm 1,2 Euro, nên sức hấp dẫn của nó khá lớn.
THÓI QUEN UỐNG CAFE Ở BỒ ĐÀO NHA
“Vamos tomar um café”, có nghĩa là “Hãy đi uống cafe” là câu nói phổ biến mà du khách sẽ thường xuyên nghe thấy khi đến Bồ Đào Nha. Người Bồ Đào Nha có thói quen uống cafe từ sáng sớm cho đến tối muộn – không có gì lạ khi mọi người kết thúc bữa ăn lúc 22h00 hoặc 23h00 và uống cafe sau đó. Đặc biệt, họ sẽ tìm bất cứ lý do để đến quán cafe bất kể thời điểm nào trong ngày.
Thói quen uống cafe ở Bồ Đào Nha cũng phần nào phản ánh nhịp sống chậm rãi và thư thái của người dân nơi đây. Người dân Bồ Đào Nha không bao giờ vội vã khi thưởng thức cafe. Đối với người Bồ Đào Nha, cafe không chỉ là một thức uống mà là một nghi thức xã giao, là dịp để kết nối, thư giãn và tận hưởng khoảnh khắc bình dị.
Hiếm khi người ta mua cafe mang đi (mặc dù điều này đang trở nên phổ biến hơn ở Lisbon và Porto). Hầu hết mọi người đều ngồi xuống hoặc nếu vội, họ sẽ gọi một ly Espresso nhanh tại quầy.
Cuộc sống ở Bồ Đào Nha xoay quanh những thú vui giản dị, và nhâm nhi một tách cafe mới pha chỉ là một ví dụ. Khi người nước ngoài chuyển đến Bồ Đào Nha, hay thậm chí trong một kỳ nghỉ ngắn ngủi, họ nhanh chóng thích nghi với thói quen văn hóa này, chia sẻ niềm vui khi được nghe tiếng chào ấm áp “bom dia!” mỗi khi họ bước vào “chỉ để uống một tách cafe”. Bởi vì câu nói “chỉ để uống một tách cafe” không bao giờ chỉ là “một tách cafe”, mà là trở thành một phần của lối sống.
Văn hóa cafe ở Bồ Đào Nha mang nét đặc trưng riêng biệt, thể hiện phong cách sống, thưởng thức và nghệ thuật pha chế cafe của mình. Hãy thử một lần du lịch Châu Âu để cảm nhận được văn hóa cafe và con người Bồ Đào Nha nhé!